İçeriğe geç

Bilişim Sistemleri Yoluyla Dolandırıcılık ve Sosyal Medya Dolandırıcılığı

Bilişim Sistemleri Yoluyla Dolandırıcılık ve Sosyal Medya Dolandırıcılığı

Bilişim Sistemleri Yoluyla Dolandırıcılık Nedir, Cezası Ne Kadardır?

Bilişim sistemleri yoluyla dolandırıcılık, internet, telefon veya banka sistemleri kullanılarak işlenen nitelikli dolandırıcılıktır. Sosyal medya dolandırıcılığı da bu kapsamdadır. Cezası 4 yıldan 10 yıla kadar hapistir. Adli para cezası elde edilen menfaatin iki katından az olamaz. Suç şikâyete bağlı değildir. Mağdur, kendi yerleşim yerindeki savcılığa başvurabilir. Dayanak Türk Ceza Kanunu m.158/1-f hükmüdür.

4-10 yılHapis cezası aralığı.
2 katıAdli para cezasının menfaate göre alt sınırı.
15 yılDava zamanaşımı süresi.
İlk saatlerParanın bloke edilmesi için en kritik zaman.

Bilişim Sistemleri Yoluyla Dolandırıcılık Nedir?

Zeynep Hanım sosyal medyada gördüğü bir mağazadan telefon sipariş etti. Parayı havale etti ve sayfa bir saat sonra onu engelledi. Bankayı ancak ertesi gün aradı. O bir gün, paranın izini sürmeyi zorlaştırdı.

Bilişim sistemleri yoluyla dolandırıcılık, hilenin dijital araçlarla yapıldığı suçtur. Fail mağduru aldatır ve mağdur parayı kendi eliyle gönderir. İnternet sitesi, mesajlaşma uygulaması veya mobil bankacılık araç olarak kullanılır. Kanun bu hâli nitelikli dolandırıcılık sayar.

Suçun genel çerçevesini nitelikli dolandırıcılık rehberimizde anlattık. Bu yazı dijital yöntemlere ve mağdurun atacağı adımlara odaklanır.

Bilişim Sistemleri Yoluyla Dolandırıcılık Cezası

  • Hapis cezası: 4 yıldan 10 yıla kadar hapis (TCK m.158/1-f).
  • Adli para cezası: 5.000 güne kadar. Elde edilen menfaatin iki katından az olamaz.
  • Birlikte işleme: Üç veya daha fazla kişi birlikte işlerse ceza yarı oranında artar.
  • Örgüt faaliyeti: Suç örgütü kapsamında işlenirse ceza bir kat artırılır.
  • Görevli mahkeme: Güncel düzenlemeye göre asliye ceza mahkemesidir.
  • Zamanaşımı: Dava zamanaşımı 15 yıldır.

Suç şikâyete bağlı değildir. Mağdur şikâyetinden vazgeçse bile dava devam eder. Uzlaştırma da bu suçta uygulanmaz.

Sosyal Medya Dolandırıcılığı Yöntemleri

Yöntemler sürekli değişir, ancak kurgu aynıdır. Fail güven kazanır, acele ettirir ve parayı ister. En sık karşılaşılan senaryolar şunlardır.

Sahte ilan ve kaporaAraç, ev veya telefon ilanıyla kapora alınır ve satıcı kaybolur.
Sahte alışveriş sayfasıÇok düşük fiyatlı ürünler gösterilir. Ödeme sonrası sayfa kapanır.
Sahte yatırım ve kriptoYüksek kazanç vaadiyle para toplanır. Çekim talebinde yeni ödeme istenir.
Sahte polis ve savcı“Hesabınız suçta kullanıldı” denerek para veya altın istenir.
Oltalama bağlantılarıKargo, banka veya e-Devlet görünümlü sahte bağlantılar gönderilir.
Çalınan hesaptan borç istemeTanıdığınızın hesabı ele geçirilir ve sizden acil para istenir.
Görev ve beğeni işleriKüçük ödemelerle güven kazanılır. Sonra büyük “depozito” istenir.
Duygusal dolandırıcılıkUzun süre yazışılır, ardından hastalık veya gümrük bahanesiyle para istenir.

Yapay zekâ ile üretilen sahte ses ve görüntüler de yaygınlaşmaktadır. Tanıdık bir ses para istediğinde kişiyi başka bir kanaldan arayarak doğrulayın.

Hangi Durumda Hangi Suç Oluşur?

Her dijital mağduriyet dolandırıcılık değildir. Ayrım, paranın hesaptan nasıl çıktığına göre yapılır. Bu ayrım cezayı ve bankanın sorumluluğunu doğrudan etkiler.

Bilişim bağlantılı malvarlığı suçlarının karşılaştırması (2026)
Olay Suç Hapis cezası Dayanak
Mağdur aldatılır ve parayı kendisi gönderir Bilişim yoluyla nitelikli dolandırıcılık 4 yıldan 10 yıla kadar TCK m.158/1-f
Şifre ele geçirilir, para rıza dışında çekilir Bilişim yoluyla hırsızlık 5 yıldan 10 yıla kadar TCK m.142/2-e
Kart veya kart bilgisi rıza dışında kullanılır Banka veya kredi kartının kötüye kullanılması 3 yıldan 6 yıla kadar TCK m.245/1
Sistem manipüle edilerek haksız çıkar sağlanır Bilişim sistemi aracılığıyla haksız çıkar 2 yıldan 6 yıla kadar TCK m.244/4
Hesaba yalnızca izinsiz girilir Bilişim sistemine girme Daha hafif ceza TCK m.243

Dolandırıldınız: İlk Saatlerde Yapılması Gerekenler

Bilişim sistemleri yoluyla dolandırıcılık mağduruysanız zaman en değerli delildir. Para hesaptan hesaba dakikalar içinde aktarılır. Aşağıdaki adımları sırayla ve gecikmeden uygulayın.

  1. Bankanızı hemen arayın.İşleme itiraz edin ve alıcı hesaba bloke konulmasını isteyin.
  2. Kartla ödediyseniz itiraz açın.Bankanızdan harcama itirazı ve ters ibraz süreci başlatmasını talep edin.
  3. Delilleri kaydedin.Dekont, yazışma, profil adresi, ilan bağlantısı ve telefon numarasını saklayın.
  4. Savcılığa veya karakola başvurun.Yazılı şikâyet en etkili yoldur. Alıcı IBAN bilgisini dilekçeye yazın.
  5. Hesaplarınızı güvene alın.Şifrelerinizi değiştirin ve iki adımlı doğrulamayı açın.
  6. Platforma bildirin.Sahte hesabı ilgili sosyal medya platformuna şikâyet edin.
  7. Yeni ödeme yapmayın.“Paranızı kurtarmak için ücret” isteyenler ikinci bir dolandırıcılıktır.

Güncel düzenlemeyle bankalar ve ödeme kuruluşları şüpheli hesabı kısa süreyle askıya alabilir. Kalıcı el koyma için hâkim kararı gerekir. Bu yüzden bankaya ve savcılığa aynı gün başvurmak önemlidir.

Şikâyet Nereye ve Nasıl Yapılır?

Şikâyet için failin bulunduğu şehre gitmeniz gerekmez. Bilişim suçlarında mağdurun yerleşim yeri mahkemeleri de yetkilidir (CMK m.12). Pendik’te oturan bir mağdur, İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığına başvurabilir.

  • Olayın özeti: Tarih, saat ve olayın gelişimi kısa ve sıralı biçimde anlatılmalıdır.
  • Ödeme bilgileri: Tutar, alıcı adı, IBAN ve dekont numarası yazılmalıdır.
  • Dijital izler: Profil adresi, telefon numarası, internet sitesi ve ilan bağlantısı eklenmelidir.
  • Talepler: Hesaba el konulması ve kayıtların ilgili kurumlardan istenmesi talep edilmelidir.
  • Ekler: Ekran görüntüleri tarih ve saat görünecek biçimde sunulmalıdır.

Suç şikâyet süresine bağlı değildir. Yine de gecikme, dijital kayıtların silinmesine yol açabilir.

Dolandırılan Para Geri Alınır mı?

Para her zaman geri alınamaz, ancak birden fazla yol vardır. Hangi yolun işleyeceği paranın nerede kaldığına bağlıdır.

  • Bloke edilen para: Hesapta yakalanan tutar, soruşturma sonunda mağdura iade edilebilir.
  • Etkin pişmanlık ödemesi: Şüpheliler indirim almak için zararı çoğu zaman kendileri öder.
  • Hesap sahibine karşı dava: Paranın gittiği hesabın sahibine karşı icra takibi veya dava açılabilir.
  • Kart itirazı: Kartla yapılan ödemelerde banka üzerinden iade süreci işletilebilir.
  • Ceza davasına katılma: Mağdur davaya katılarak zararının giderilmesini talep edebilir.

Paranın gittiği hesabın sahibi çoğu zaman asıl fail değildir. Bu kişilerin durumunu IBAN kiralama yazımızda ayrıntılı olarak ele aldık.

Banka Sorumlu Tutulabilir mi?

Bu sorunun cevabı paranın nasıl çıktığına göre değişir. İki durumu birbirinden ayırmak gerekir.

  • Rıza dışı işlem: Hesabınıza sızılarak para çekildiyse banka güvenlik açığından sorumlu tutulabilir.
  • Kendi gönderdiğiniz para: Aldatılarak parayı siz gönderdiyseniz bankanın sorumluluğu sınırlıdır.
  • Bankaya bildirim sonrası: Bildirime rağmen işlem durdurulmadıysa bankanın kusuru tartışılabilir.

Şüpheli Olarak Suçlanıyorsanız

Bilişim sistemleri yoluyla dolandırıcılık dosyalarında şüpheli konumuna düşenlerin önemli bir kısmı hesabını kullandıran kişilerdir. Bazıları ise kimliği çalınan mağdurlardır. Savunmada dijital deliller belirleyicidir.

  • Dijital kayıtlar: IP adresi, cihaz bilgisi ve baz istasyonu kayıtları işlemi kimin yaptığını gösterir.
  • Kast: Paranın suçtan geldiğinin bilinip bilinmediği araştırılmalıdır.
  • Hesap kullandırma indirimi: Katkısı yalnızca hesabını vermek olan kişinin cezası yarı oranında indirilir.
  • Etkin pişmanlık: Zarar dava açılmadan giderilirse ceza üçte ikiye kadar indirilir.
  • İlk ifade: Avukatsız verilen çelişkili ifade savunmayı zorlaştırır.

İfade öncesi hazırlık için ifadeye çağrıldınız rehberimize bakabilirsiniz. Bu alandaki çalışmalarımız dolandırıcılık ve bilişim suçları avukatı sayfasında yer alır. Yargılama süreci ceza davaları sayfamızda anlatılmıştır.

Sık Sorulan Sorular

Bilişim sistemleri yoluyla dolandırıcılık cezası kaç yıldır?
Ceza 4 yıldan 10 yıla kadar hapistir. Ayrıca 5.000 güne kadar adli para cezası verilir. Adli para cezası elde edilen menfaatin iki katından az olamaz.
İnternetten dolandırıldım, param geri gelir mi?
Para alıcı hesapta bloke edilebildiyse iade ihtimali yüksektir. Aksi hâlde etkin pişmanlık ödemesi veya hesap sahibine karşı dava yolu kalır. Hızlı başvuru bu ihtimali artırır.
Sosyal medya dolandırıcılığında nereye şikâyet edilir?
En etkili yol Cumhuriyet başsavcılığına veya karakola yazılı şikâyettir. Kendi yerleşim yerinizdeki savcılığa başvurabilirsiniz. Aynı gün bankanıza da itirazda bulunun.
Şikâyet süresi var mı?
Hayır. Bu suç şikâyete bağlı değildir ve altı aylık şikâyet süresi uygulanmaz. Dava zamanaşımı 15 yıldır. Yine de delillerin kaybolmaması için hemen başvurun.
Şikâyetten vazgeçersem dava düşer mi?
Hayır. Nitelikli dolandırıcılık kendiliğinden soruşturulur. Şikâyetten vazgeçme davayı sona erdirmez.
Instagram hesabım çalındı, ne yapmalıyım?
Platformun kurtarma adımlarını hemen başlatın ve şifrelerinizi değiştirin. Yakınlarınızı sizden para istenebileceği konusunda uyarın. Hesaptan para toplandıysa savcılığa şikâyette bulunun.
Dolandırıcıya gönderilen para bankadan geri alınır mı?
Parayı kendiniz gönderdiyseniz banka kural olarak iade yükümlüsü değildir. Kartla ödemede itiraz süreci işletilebilir. Rıza dışı işlemlerde bankanın sorumluluğu daha geniştir.
Bu davalara hangi mahkeme bakar?
Güncel düzenlemeye göre asliye ceza mahkemeleri görevlidir. Mağdurun yerleşim yerindeki mahkemeler de yetkilidir.
Etkin pişmanlıkla ceza ne kadar iner?
Zarar dava açılmadan giderilirse ceza üçte ikiye kadar indirilir. Hükümden önce giderilirse yarıya kadar indirilir. Kısmi ödemede mağdurun rızası gerekir.
Hesabıma tanımadığım bir para geldi, ne yapmalıyım?
Parayı harcamayın ve başka hesaba aktarmayın. Durumu hemen bankanıza bildirin. Para bir dolandırıcılıktan geliyor olabilir ve sizi şüpheli konumuna düşürebilir.
Av. Mustafa Yılmaz
Ceza Avukatı | Pendik, İstanbul

Bu yazı, mesleki çalışmalarını ceza hukukunda yoğunlaştıran Av. Mustafa Yılmaz tarafından hazırlanmıştır. Av. Mustafa Yılmaz, bilişim yoluyla dolandırıcılık dosyalarında şüpheli, sanık ve mağdur tarafında görev almaktadır. Dosyaları soruşturmadan istinaf ve temyize kadar takip etmektedir.

Büro, Pendik E5 Yan Yol üzerindeki VARTAR Plaza’dadır. Pendik, Kartal, Tuzla, Maltepe ve Sultanbeyli başta olmak üzere Anadolu Yakası’ndaki dosyalar takip edilir. Ayrıntılı bilgi için hakkında sayfasına bakabilirsiniz.

Bilişim SuçlarıDijital delillerin incelenmesi
Mağdur VekilliğiŞikâyet, bloke ve iade süreçleri
İstanbul Anadolu AdliyesiKartal ve bağlı ceza mahkemeleri
Güncelleme11 Ekim 2026 tarihli mevzuata göre
Avukata Sor: Dolandırıcılık Dosyasında Hızlı Hareket Edin

Bilişim sistemleri yoluyla dolandırıcılık dosyalarında ilk günler belirleyicidir. Sosyal medya üzerinden dolandırıldıysanız dekont ve yazışmaları hemen bir araya getirin. Şüpheli olarak çağrıldıysanız ilk ifadeden önce dosyanızı inceletin. Her iki durumda da bir ceza avukatıyla görüşebilirsiniz.

Avukata SorPendik Ceza Avukatı

Danışmanlık ücretlidir. Ücretler TBB Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi esas alınarak belirlenir.

© 2026 Avukat Mustafa Yılmaz — Tüm hakları saklıdır.
Hemen AraWhatsApp ile yazın